Mobil Haberleşmede 3. Nesil - Feyzan SARUHAN

Temmuz 2009 | Sayı : 4

Mobil Haberleşmede 3. Nesil

Temmuz 2009 | Sayı : 4

EDGE NEDİR ?

Edge; Enhanced Data rates for GSM Evolution’ın kısaltılmış halidir. Mobil haberleşmede, üçüncü neslin başlangıcı olarak sayılabilecek hızlı veri iletişimi teknolojisi olan EDGE ile pratikte 100 ile 380 KBit arası hızlarda veri transferi yapılabilmektedir.

PEKİ EDGE NASIL ÇALIŞIR?

EDGE’i kullanmak için şebeke operatörünüzden, EDGE’i destekleyen bir aboneliğe ve doğru ayarlara ihtiyacınız vardır.

EDGE, radyo dalgası üzerinden (GSM şebekesi üzerinde) veri paketleri gönderen Genel Paket Radyo Servisi’ne dayanır. Paket anahtarlaması, yapboz bulmaca gibi çalışır ve veriniz birçok parçaya bölünür, sonra şebeke üzerinden gönderilir ve diğer uçta tekrar birleştirilir. GPRS, bu yapboz bulmacaları gönderme yollarından sadece birisidir.

Cep telefonunda konuşurken GSM şebekesi üzerinde sizin için sürekli bir kanala bağlantı sağlanır yani kimse o kanalı kullanamaz. EDGE ile sürekli bağlantınız vardır, fakat kanalı sadece veri gönderirken kullanırsınız. Yani kanala sürekli bağlı kalabilirsiniz. Bir kanal birden fazla insan tarafından paylaşılabilir.

EDGE CSD’den (Devre Anahtarlamalı Veri, bazen sadece GSM Data olarak anılır) çok daha hızlıdır. Ancak meşgul hücre şebekelerinde, ses bağlantıları önceliğe sahip olduğundan yoğun saatlerde transferin maksimum hızdan düşük olduğunu görebilirsiniz. GPRS’te olduğu gibi veri transfer hızı multislot sınıfınıza da bağlıdır. Ayrıca veri bağlantı hızları aynı multislot sınıfı içinde 3 kat daha hızlı olabilir.

PALSLAR VE BİTLER

EDGE, 8PSK veya Phase Shift Keying denilen, GPRS’ ten biraz farklı bir teknoloji kullanır. Veri, GPRS ve EDGE üzerinden palslar halinde gönderilir. GPRS’te, bir pals 1 bitlik veriyi taşırken, EDGE’de bir pals 3 bit taşır. Bu yüzden veri sadece daha hızlı hareket etmez, bunun yanı sıra , herhangi bir zamanda daha fazla veri taşınabilir.

PEKİ EDGE ÜCRETLENDİRMESİ NASILDIR?

EDGE’de süre için değil aktarılan bilgi için para ödersiniz. iPhone kullanıcıları için konuşmak gerekirse, Türkiye'den kontratlı iPhone alan kullanıcıların haricindeki kullanıcıların birçoğu EDGE nedeniyle gelen faturalardan mağdur oluyorlar. Kontratlılar hariç çünkü Türkiye'den kontratlı iPhone 3G alınca Turkcell 3.000 MB, Vodafone da tarifesine göre 150 MB, 350 MB, 750MB ve 1.500 MB'lık aylık EDGE paketleri veriyor. Cihazını Türkiye’den değil de yurt dışından alanlar yurt içinden kontratsız alıp EDGE paketi almayanlar ya da doğru paketi seçemeyenler sıkıntı yaşıyorlar. Eğer ağır faturalar ödemek istemiyorsanız GSM operatörlerinizden yeterli bilgi almalısınız ve tabii ki GSM operatörleri de bununla ilgili önlem almalıdırlar.

iPhone sayesinde ilk defa EDGE kullanmaya başlayan birçok kişi ücretlendirme noktasında büyük şok yaşamaktadır. Çünkü standart EDGE ve GPRS’te, eğer özel bir paket/tarife kullanılmıyorsa 1MB'ı vergiler dahil yaklaşık 2YTL/60 kontör gibi çok uçuk bir miktardır. Yani özel bir internet paketi/tarifesi almadan 100MB'lık bir veri kullandığımızda ay sonunda 200 TL'lik bir fatura ile karşılaşmamız gayet doğaldır. Halbuki 100 MB’lik bir paketin aylık ücreti 9 TL'dir. Dolayısıyla EDGE, aylık bir internet paketine abone olunduğunda, standart tarifesine kıyasla çok pahalı değildir. Ancak bu rakamlar operatörden operatöre farklılık gösterebilir. Standart EDGE ücretinin bu kadar pahalı olmasının sebebi GPRS ve EDGE’in aslında veri taşımaya çok müsait olmayan, mevcut 2G (ikinci nesil) şebekeler için geliştirilmiş biraz zorlama bir teknoloji olmasıdır. Örneğin; bir yandan telefon görüşmesi yaparken bir yandan EDGE/GPRS kullanılamaz. Ülkemizde yıllardır ertelenen 3G teknolojisinin geliştirilme sebebi de aslında 2G şebekelerinin veri taşımaya çok uygun olmayışıdır. Yıllarca çok az sayıda abone kullandığı için de, standart GPRS/EDGE tarifesi ilk çıktığından bu yana çok pahalıdır. EDGE bu aralar çok rağbet görmesine rağmen GSM operatörleri standart ücretleri kendi başlarına indiremedikleri için fiyatları kolayca değiştirememektedirler ve ancak özel paketler/tarifeler çıkarabilmektedirler.

SON OLARAK EDGE’DEN NASIL YARARLANABİLECEĞİMİZE BAKALIM

Ofis veya e-posta hesabınıza bağlanabilirsiniz, hatta data sync kullanarak, telefonunuzu e-postanızı kontrol etmeye ayarlayabilirsiniz.
Telefonda interneti tarayabilirsiniz.
Telefonunuzu ve ofis takviminizi şehir dışındayken senkronize edebilirsiniz.
Zil sesleri, grafikler ve oyunlar yükleyebilirsiniz.
Online oyunlar oynayabilirsiniz (örneğin N-Gage™ Arena ).
MMS mesajları gönderebilir ve alabilirsiniz.
Telefonunuzu, dizüstü bilgisayarınızı internete bağlamak için modem olarak kullanabilirsiniz.
Spor, güncelleme, flaş haber, burç, hisse fiyatları, günlük turlar gibi kişisel bilgileri alacak şekilde mobil hizmetlere abone olabilirsiniz.
Şebeke bağlantısı gerektiren Java™ tabanlı uygulamaları kullanabilirsiniz.

Daha önce de belirttiğim gibi telefonda bir arama yapmak istediğinizde veya aramayı yanıtlamanız gerektiğinde, EDGE bağlantısı, arama ve yanıtlama süresince otomatik olarak kesilir. Son olarak; EDGE şebekesinin bulunmadığı alanlarda, bağlantılar geçerli ayar olarak GPRS’e dönecektir.

Kaynaklar: